Bugun,

  • USD 11095.31
  • RUB 173.84
  • EUR 10772.44

Janubiy Afrika Respublikasining sobiq prezidenti Frederik Villem de Klerk 85 yoshida o‘zining Keyptaundagi uyida vafot etdi. Bu haqda Meduza xabar berdi.

Foto: EPA

Foto: EPA

Qayd etilishicha, de Klerk yozda saraton kasalligiga chalingan edi.

Frederik Villem de Klerk Janubiy Afrikani 1989-yildan 1994-yilgacha boshqargan, u mamlakatning so‘nggi oq tanli prezidenti bo‘lgan. Uning hukmronligi davrida mamlakatda aparteid siyosatiga barham berish ishlari olib borilgan.

1990-yilda de Klerk qora tanlilarga nisbatan diskriminatsiyalarga qarshi chiqqan Afrika Milliy Kongressini qonuniylashtirdi, so‘ng Janubiy Afrikaning eng mashhur o‘zgacha fikrlovchisi Nelson Mandelani qamoqdan ozod qildi. Mandela umrining 27 yilini hibsda o‘tkazgandi.

1993-yilda Mandela bilan birga de Klerk ham tinchlik bo‘yicha Nobel mukofotiga sazovor bo‘ldi. De Klerk aparteid rejimini tinch yo‘l bilan tugatish va yangi demokratik JAR uchun asos tayyorlash bo‘yicha ishlari uchun taqdirlangan.

1994-yilda mamlakatda ko‘ppartiyaviy saylovlar bo‘lib o‘tdi, unda Afrika Milliy Kongressi g‘alaba qozondi. Kongressga rahbarlik qilgan Mandela JARning yangi prezidentiga aylandi.

Ma’lumot uchun, aparteid rejimi Janubiy Afrikada 1948-yildan 1994-yilgacha rasman olib borilgan irqiy ajratish siyosati. Janubiy Afrikaning qora tanli aholisi vakillari deyarli barcha fuqarolik huquqlaridan mahrum etilgan, ularga maxsus rezervatsiyalarda yashash, ularni faqat maxsus ruxsatnomalar bilan tark etish buyurilgan. Keng ma’noda, aparteid har qanday yo‘nalish bo‘yicha ajratish rejimini anglatadi.

Eslatib o‘tamiz, sentabr oyida Jazoirni 20 yil davomida boshqargan sobiq prezident Abdulaziz Buteflika vafot etgan. Aprel oyida esa Chad davlatining 30 yillik prezidenti isyonchilar bilan jangda halok bo‘lgan, shuningdek, AQSh sobiq vitse-prezidenti Uolter Mondeyl 93 yoshida vafot etgandi.

Izoh
Asosiy yangiliklar
Kitob
“Shayton kitob timsolida hayotimga kirib kelgan va barcha narsani o‘ziniki qilib olgan edi…” “Qora kitob” asari haqida
Dunyo
Yuzga tushgan chandiq, quldorlarga qarshi kurash va teatrda otib ketilgan prezident — Linkoln. Xalq orasida eng mashhur AQSH prezidenti taqdiri
Kino
“Yonarqo‘ng‘izlar qabri”, “Yurak shiviri”, “Mushukning qaytishi”  — Yapon rejissorlarining eng yaxshi animelari