“Yuksalish” umummilliy harakati O‘zbekistondagi aholi yashash punktlarida transport harakatining ruxsat etilgan eng yuqori tezligini 70 km/soatdan 60 km/soatga pasaytirishni taklif qilmoqda. Bu haqda harakatning matbuot xizmati tomonidan xabar berildi.

Foto: “Daryo”

Ichki ishlar vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, respublika hududida yiliga o‘rtacha 9—10 ming yo‘l˗transport hodisasi sodir bo‘ladi, ularning ikki mingdan ortig‘ida insonlar halok bo‘lmoqda. 2018-yilning o‘zida O‘zbekistonda 2262 kishi YTH qurboni bo‘ldi. Halok bo‘lganlar soni 2017-yilga nisbatan 8,5 foizga kamaygan bo‘lsa-da, bu ko‘rsatkich hamon yuqori bo‘lib, bir kunda o‘rtacha olti kishi halok bo‘lgan.

Ta’kidlanishicha, 2018—2022-yillarda O‘zbekiston Respublikasida Yo‘l harakati xavfsizligini ta’minlash Konsepsiyasi qabul qilindi. U normativ˗huquqiy bazani takomillashtirish, yo‘l harakati ishtirokchilarining huquqiy madaniyatini oshirishni maqsad qilgan.

Shunday bo‘lsa-da, O‘zbekiston shaharlari va aholi yashash punktlarida avtotransport harakati tezligining 70 dan 60 km/soatga pasaytirish to‘g‘risidagi taklif tasdiqlanmadi. Bu taklif jamoatchilik muhokamasi uchun joylashtirilgan hujjat loyihasida bildirilgan edi, deyiladi “Yuksalish” harakatining xabarida.

Qayd etilishicha, dunyoda ruxsat etilgan eng yuqori harakat tezligi 70 km/soatni tashkil etgan mamlakatlar ko‘p emas. MDHning qator davlatlari, Armaniston, Gruziya, Ozarbayjonda aholi yashash punktlarida ruxsat etilgan eng yuqori harakat tezligi 60 km/soatni tashkil qiladi. Ukrainada 2019-yilning 1-yanvaridan yo‘llarda o‘lim holatlari sonini kamaytirish choralaridan biri sifatida maksimal harakat tezligi 60 dan 50 km/soatga kamaytirildi. Yevropaning 29 ta mamlakatida harakatlanish tezligi 50 km/soat, London shahrida esa 48 km/soatni tashkil etadi.

Ma’lumot berilishicha, harakat tezligining bir foizga oshishi natijasida, yo‘l harakati ishtirokchilari o‘limi bilan tugaydigan YTH ehtimoli to‘rt foizga, jiddiy avariya ehtimoli uch foizga ortadi. Mashina urib ketishi natijasida piyodalarning halok bo‘lishi ehtimoli ham keskin ortadi. 65 km/soat tezlikda bunday natija ehtimoli 50 km/soat tezlikdagiga qaraganda 4,5 barobar yuqori hisoblanadi. 65 km/soat tezlikda harakatlanganda yondan berilgan zarba natijasida haydovchi va yo‘lovchilarning halok bo‘lishi ehtimoli 85 foizni tashkil etadi.

O‘rtacha tezlikni atigi 5 foizga kamaytirish orqali o‘lim bilan yakun topadigan yo‘l˗transport hodisalarini deyarli 30 foizga kamaytirish mumkin. Quruq yo‘lda 70 km/soat tezlikda kelayotgan haydovchi u yoki bu holatga javoban manyovr qilishi uchun 18—20 metr yo‘l bosib o‘tadi, mashinani butunlay to‘xtatish uchun esa u 47 metr yo‘l bosib o‘tishi talab etiladi.

Shu sababli “Yuksalish” umummilliy harakati jahon amaliyoti va O‘zbekistondagi vaziyatni kompleks tadqiq etish asosida shaharlar va aholi yashash punktlari yo‘llarida eng yuqori harakat tezligini 70 km/soatdan 60 km/soatga pasaytirish masalasini ilgari suradi, deyiladi harakat xabarida.

Eslatib o‘tamiz, 9-yanvar, payshanba kuni soat 23:17 da Toshkentning Bunyodkor va Furqat ko‘chalari chorrahasi yaqinida BMW va Lacetti avtomobillari ishtirokida yo‘l-transport hodisasi yuz berdi. YTH oqibatida ikki kishi halok bo‘ldi va mashinalar yonib ketdi. BMW haydovchisi voqea joyidan qochib ketdi. Keyinchalik mazkur haydovchi ushlandi va YTH vaqtida mast bo‘lganligi aniqlandi.