«Портретга чизгилар. Лидер» ҳужжатли фильмида Қозоғистон биринчи президенти Нурсултон Назарбоев Ўзбекистон билан чегарани шакллантириш тарихи ҳақида сўзлаб берди, деб ёзмоқда «Gazeta.uz». Видео 1 июль куни Нурсултон Назарбоевнинг YouTube’даги расмий каналида эълон қилинган.

Фото: Видеодан кадр

«Ўзбекистон билан чегаралар мана бундай ўтганди, — дея тушунтирган Нурсултон Назарбоев қўли билан тўлқинли чизиқ чизиб. — Баъзи жойларда чегара уй бўйича ўтганди: ётоқхона Ўзбекистон томонида, ошхона эса Қозоғистон томонида қоларди. Ёки қозоқлар яшайдиган бутун қишлоқ Ўзбекистонда эди, аммо улар Ўзбекистонда бўлишни хоҳлайди. Ёки у ерда ўзбеклар бўларди. Аммо қозоқлар Қозоғистонда бўлишни хоҳлаган ҳолатлар кўпроқ эди».

Унинг сўзларига кўра, у Ўзбекистон Биринчи Президенти Ислом Каримовга ҳудудларни алмашишни таклиф қилган.

«Мен кел, бундай қилайлик дедим, — дейди Назарбоев бармоғи билан ёй шаклини чизиб, — сенга ҳам бошқа жойдан шунча ҳудудни берамиз дедим. Қисқартирмаймиз, сен ҳеч нарса йўқотмадим дейишинг мумкин. Шундай қилиб у ерда ҳам бундай масалаларни ҳал қилардик», — деган у.

Нурсултон Назарбоев 1996 йилда қурилган Чордара сув омбори бўйича музокаралар тафсилотларига ҳам тўхталиб ўтди.

«Совет Иттифоқи парчаланганда, харитага қарасангиз, жанубий Қозоғистонда Мақтарал вилояти Ўзбекистон ҳудудига жуда аниқ кириб борган. Бизнинг Чордара сув омборимиз бор, лекин сув омборининг иншооти, тўғоннинг ўзи Ўзбекистонники эди. Мен қанақасига энди дедим. Кел, бу масалани ҳал қиламиз. Бу жанжал тоши бўлади. Сув омбори бизга, сувнинг барча ричаги сенга дедим. Келишдик. Майли, биз дамбанинг мана бу жойини берамиз. Қизилўрда вилоятида бизга тегишли ҳудудни бердик. Ва бу жуда қийин ўтди», — деган у.

Унинг сўзларига кўра, Ислом Каримов билан келишиш жуда қийин эди.

«Айтиш ноқулай, энди у, менинг қадрли дўстим Ислом Каримов бу ёруғ дунёда йўқ, унинг ҳар доим ўз қараши бўлган. У билан келишиш жуда қийин эди. У доим ҳамма нарсага ўз фикрини билдирарди. Лекин шундай ҳолатлар ҳам бўлган, бир сафар менга қўнғироқ қилиб, ‘олдингга бормоқчиман’ деди. Мен: ‘Менга қара, кун тартибини тайёрлаш керак, нима ҳақда гаплашамиз, тайёргарлик кўриш керак’, — дедим. ‘Ҳеч қандай кун тартиби йўқ, шунчаки, сен билан кўришишим керак, тамом вассалом’, — деди. Уни кутиб олдим. Умуман олганда, у қалбан юмшоқ ва яхши инсон эди, бироқ шундай феълли. У келди, кечқурун ўтирдик, кундузи суҳбатлашдик, масалаларни муҳокама қилдик. Ўшанда жуда қизиқ дамлар бўлган», — дея хотирлайди Қозоғистон биринчи президенти.

Нурсултон Назарбоев мамлакатни қарийб 30 йил бошқариб, 2019 йилнинг 19 мартида ваколатини топширганини эълон қилди. Республикага Қосим-Жўмарт Тўқаев янги президент бўлди. 6 июль куни Назарбоев 81 ёшни қаршилади. Уни Ўзбекистоннинг амалдаги Президенти Шавкат Мирзиёев телефон орқали табриклади.