O‘zbekistonda 2021-yilning 1-yanvaridan davlat boshqaruvi va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari xodimlarining huquqiy savodxonligini oshirish va uning darajasini maxsus test tizimidan foydalangan holda baholab borish tizimi yo‘lga qo‘yilishi mumkin. Bu haqda hukumatning tegishli qarori loyihasi muhokamaga qo‘yildi.

Foto: “Daryo”

Bu “Davlat xizmatchilarini sinovdan o‘tkazish moduli” — maxsus test tizimidan foydalangan holda amalga oshiriladi. Ular huquqiy savodxonlik darajasi bo‘yicha har 3 yilda bir marta rejali baholashdan o‘tishi kerak bo‘ladi. Baholash aniq vaqt rejimida onlayn test sinovdan o‘tkazish orqali amalga oshiriladi.

Oliy, professional va o‘rta maxsus ta’lim muassasalari va tashkilotlarini tugatgandan keyin davlat tashkilotlaridagi vakant lavozimga ishga kirayotgan hamda ish stajiga ega bo‘lmagan shaxslar ishga qabul qilingan kundan boshlab 12 oy o‘tgach, lekin 15 oydan oshmagan muddatda baholashdan o‘tkaziladi.

Ish stajiga ega bo‘lgan va boshqa davlat tashkilotlaridagi vakant lavozimga ishga qabul qilinayotgan shaxslar ilgarigi ish joyida baholashdan o‘tmagan bo‘lsa, ishga qabul qilingan kundan boshlab uch oy o‘tgandan keyin, lekin olti oydan oshmagan muddatda baholashdan o‘tkaziladi.

Davlat tashkilotida mehnat faoliyatini olib borayotgan davlat xizmatchisi xuddi shu tashkilotda boshqa lavozimga tayinlangan taqdirda, qayta baholashdan o‘tkazilmaydi.

Test savollari davlat tili va zarurat bo‘lgan hollarda qoraqalpoq tilida tuziladi.

Har bir davlat xizmatchisi tomonidan 40 ta test savoli bajariladi. Buning uchun jami 80 daqiqa vaqt ajratiladi. Har bir to‘g‘ri javob 2,5 balldan baholanadi.

Baholash natijalari quyidagicha tasniflanadi:

  • a’lo — 86 ball va undan yuqori;
  • yaxshi — 71 balldan 85 ballgacha;
  • qoniqarli — 56 balldan 70 ballgacha;
  • qoniqarsiz — 0 balldan 55 ballgacha.

Baholashdan muvaffaqiyatli o‘tgan davlat xizmatchilariga shaxsiy kabinetiga elektron tarzda QR kod orqali tasdiqlangan ma’lumot yuboriladi. Davlat xizmatchisi qoniqarsiz natijani qayd etgan taqdirda baholashdan o‘tmagan hisoblanadi.

Huquqiy savodxonligini minimal talablar bo‘yicha baholashdan o‘tkaziladigan lavozimlar quyidagilar:

  • vazirlar, davlat qo‘mitalari, idoralar, markazlar, qo‘mitalar, shuningdek Vazirlar Mahkamasi huzuridagi tashkilotlar rahbarlari (ularning o‘rinbosarlari va yordamchilari);
  • Jo‘qorg‘i Kenges raisi, vazirlar, Qoraqalpog‘iston davlat qo‘mitalari va idoralari rahbarlari, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari (ularning o‘rinbosarlari va yordamchilari);
  • bo‘limlar, asosiy bo‘limlar, direksiyalar, bo‘limlar, shtablar, kichik bo‘limlar va davlat boshqaruvining boshqa tuzilmalari rahbarlari;
  • shahar va viloyat hokimlari (ularning o‘rinbosarlari va yordamchilari);
  • barcha toifadagi mutaxassislar (maslahatchilar, kotiblar, buxgalterlar, inspektorlar, metodistlar, iqtisodchilar va boshqalar).

“Davlat xizmatchilarining huquqiy savodxonligini oshirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qaror loyihasi muhokamasi 2020-yilning 10-dekabriga qadar davom etadi.

Avvalroq 2023-yil 1-yanvardan boshlab rahbar kadrlar hamda mas’ul lavozimlarga tayinlanadigan shaxslar uchun davlat tilini bilish darajasi bo‘yicha sertifikatga ega bo‘lishi majburiy etib belgilanishi mumkinligi ma’lum qilingandi.