“Tolibon” harakati jangarilari bilan to‘qnashuvdan keyin chekingan 300 dan ortiq Afg‘oniston harbiylarini Tojikiston chegarachilari o‘z mamlakati hududiga kiritdi, deb yozadi “Xovar” agentligi Tojikiston chegara xizmatiga tayanib.

Foto: Reuters

“Afg‘oniston Qurolli Kuchlarining 300 dan ziyod harbiy xizmatchilari qurolli qarshilikka dosh berolmasdan, himoya chizig‘i orqali davlat chegarasini kesib o‘tdi”, — deyiladi xabarda.

Chegara xizmati qo‘shimcha qilishicha, Afg‘oniston harbiy xizmatchilari insoniylik va ahil qo‘shnichilik tamoyillaridan kelib chiqib Tojikiston hududiga kiritilgan.

1-may kuni AQSh boshchiligidagi NATO mamlakatlari o‘z qo‘shinlarini olib chiqishni boshlaganidan keyin “Tolibon” harakati katta ko‘lamda hujumni amalga oshirib, endilikda so‘nggi 20 yil ichidagi eng katta hududni — mamlakatning qariyb 40 foizini nazorat qilmoqda. Ikki oy ichida guruh ushbu hududni ikki karra kengaytirdi, deya aniqlik kiritdi Amerikaning Long War Journal tahlilchilari. “Tolibon”ning xatti-harakatlariga javoban Afg‘oniston milliy safarbarlik e’lon qilib, ko‘ngillilarga qurol tarqatishni boshladi.

23-iyun kuni 130 dan ortiq afg‘on harbiylari “Tolibon” bilan janglardan keyin Tojikiston chegarasini bosib o‘tdi. O‘shanda chekinganlar orasida to‘rt nafar yarador bo‘lgan, ulardan biri keyinroq vafot etgan.

Eslatib o‘tamiz, AQSh prezidenti Jo Bayden ma’muriyati Markaziy Osiyoning uch davlati — O‘zbekiston, Qozog‘iston va Tojikistondan Afg‘onistondagi NATO qo‘shinlari chiqib ketgunga qadar 9 mingga yaqin Afg‘oniston fuqarosini vaqtincha qabul qilishni so‘radi. Mazkur fuqarolar AQSh harbiylari bilan ishlagan va endilikda “Tolibon”ning o‘ch olishidan qo‘rqmoqda.

Avvalroq “Tolibon” Afg‘onistonning Tojikiston bilan chegaradagi hududini egallab olgani hamda tojik—afg‘on chegarasidagi vaziyat keskin deb baholanayotgani haqida xabar berilgandi. Keyinroq Afg‘onistonda hukumat qo‘shinlari “Tolibon” jangarilarini mamlakat shimolidagi bir nechta tumanlardan siqib chiqargani ma’lum bo‘ldi. AQSh davlat kotibi Entoni Blinken Afg‘onistondan AQSh qo‘shinlari chiqarib ketilgach, mamlakatda hokimiyat tepasiga “Tolibon” jangarilari kelishi mumkinligini istisno qilmagandi.

Afg‘onistondan NATO qo‘shinlarini olib chiqish 29-aprelda boshlangan, AQSh va “Tolibon” o‘rtasida tuzilgan kelishuvga binoan jarayon kuzda yakunlanishi kerak.

IShID ekstremistik guruhi jahonning bir qator mamlakatlari va xalqaro tashkilotlar tomonidan “terrorchilik tashkiloti” deb topilgan.