So‘nggi o‘n yillikning dunyoda eng ko‘p qo‘llanilgan so‘zlaridan bir “investitsiya” so‘zidir. Hayotimizga tobora kirib borayotgan bu “investitsiya” o‘zi nima va uni ko‘proq nimada qo‘llash foydaliroq? Shu kabi savollarga siyosiy fanlar doktori Otabek Hasanov o‘zining qisqacha videolavhasida izoh berdi.

Eng yaxshi investitsiya

Ko‘pchilik menga “bugun ko‘proq qaysi sohalarga investitsiya kiritish kerak?” deb savol beradi. Ko‘pchilik o‘ylaydiki, investitsiya bu faqat biznes — do‘kon ochib mahsulot sotib ol va ustiga qo‘yib sotish. To‘g‘ri, bu balki qaysidir ma’noda foyda keltirishi mumkin. Lekin mening fikrimcha, dunyodagi eng yaxshi investitsiya bu aqlga, ya’ni o‘zining qaysidir sohada rivojlanishiga tikilgan investitsiyadir.

Yaqinda bir tanishim kelib, ozgina to‘plagan mablag‘i borligi va bundan foyda olish uchun nima qilishi kerakligi haqida maslahat so‘rab keldi. Men o‘ylagan investitsiya uchun ish boshlayotgan odamning qay darajada salohiyatga egaligi juda ham muhim edi. Shu bois u bilan suhbatlashdim va u xorijiy tilni bilmasligini, sohasiga doir kitob o‘qimaganligini va sport bilan shug‘ullanmasligini bilib oldim.

Yuqoridagilarni hisobga olib, 15 million so‘mni to‘g‘ri investitsiya qilish bo‘yicha biznes reja tuzdik.

Birinchi qilgan ishimiz —  kitob do‘koniga borib qahramonimizning ish sohasi va dunyoqarashining rivojlanishiga yordam beradigan 10 dona kitob sotib oldik. Har birining ichiga uni o‘qib chiqish muddatini belgiladik.

Ikkinchi qilgan ishimiz — ingliz tili kurslariga borib, uning ishdan chiqish vaqtiga moslab a’zo bo‘ldik.

Uchinchi qilgan ishimiz — farzandini ingliz tili to‘garagiga, sportdan shaxmatga va san’atdan fortepianoga yozdirdik.

To‘rtinchi muhim qilgan ishimiz esa har shanba biznes rejamiz qanchalik amalga oshayotgani bo‘yicha monitoring qilib, xatolarimizni tahlil qildik va ularni tuzatib bordik.

Nazariya: Menejmentda “Deming sikli” degan tushuncha bor. Unga ko‘ra har qanday islohot yoki biznes reja 4 ta bosqichdan iborat. Bular:

— rejalashtirish;

— bajarish;

— tekshirish, tahlil qilish;

— amalga oshirish (harakat).

Rejalarimiz 7 oydan so‘ng o‘z natijasini berdi. Qahramonimiz ingliz tilidan IELTS topshirdi va 6 ball oldi. O‘tgan vaqt davomida dunyodagi eng mashhur 16 dona kitob o‘qidi. O‘zbekistondagi top kompaniyalarga shaxsiy ma’lumotnoma topshirdi va suhbatdan o‘tdi. Hozirda katta bir kompaniyada loyiha boshlig‘i vazifasida ishlamoqda. Maoshi 10 million so‘mdan kam emas.

Misol: Oxirgi uchta Olimpiya o‘yinlarida Useyn Bolt 9 ta oltin medalni qo‘lga kiritdi. U jami bo‘lib 115 soniyagina yugurib, 119 million dollar ishlab olgan. Har bir soniyasi uchun 1 million dollardan ortiqroqqa to‘g‘ri kelar ekan. Lekin shu 115 soniya uchun Useyn Bolt 20 yildan ko‘proq tayyorgarlik ko‘rgan ekan.

Mana shu “investitsiya” deyiladi.

Eng yaxshi investitsiya bu o‘zingizga tikilgan mablag‘ va ajratilgan vaqtdir. Uni sizdan hech kim olib qo‘ya olmaydi va bankrot ham bo‘lmaysiz.

Otabek Hasanov, siyosiy fanlar doktori