Венесуэла етакчиси Николас Мадуро ҳарбий-денгиз кучларига мамлакат портларидан нефть маҳсулотларини олиб чиқаётган кемаларга ҳамроҳлик қилиб, уларни кузатиб қўйишни буюрди. Бу қарор АҚШ билан очиқ денгизда тўқнашув хавфини кучайтириши мумкин. Сабаби президент Дональд Трамп санкциялар остидаги барча нефть танкерларининг Венесуэлага кириши ва ундан чиқишига “тўлиқ ва мутлақ” блокада жорий этганди.
Манбаларга кўра, 16 декабрь куни кечқурун ва 17 декабрь куни эрталаб Венесуэла ҳарбий-денгиз кучлари ҳамроҳлигида бир нечта кема Венесуэладан Осиё томон сузиб кетган. Тижорат кемаларининг ҳеч бири АҚШ нишонга олиш билан таҳдид қилаётган санкцияланган танкерлар рўйхатида йўқ.
“Венесуэланинг Кариб денгизи соҳилидаги Хосе портидан чиққан учта кемада карбамид, нефть кокси (нефтьдан олинган углерод) ва нефтьга асосланган бошқа маҳсулотлар бор эди”, деди транзит билан таниш бўлган икки киши.
АҚШ расмийси Вашингтон бундан хабардорлигини ва турли вариантларини кўриб чиқаётганини айтди. Трамп маъмурияти ўтган ҳафта бир танкерни қўлга олгани ва “блокада” эълон қилгани фонида воқеалар тез ривожланиб, тўқнашув эҳтимолини оширди. Сўнгги ойларда Трамп Венесуэлага босим ўтказиш кампаниясини кучайтирган бўлса-да, Мадуро ҳозиргача бунга куч билан жавоб бермаган эди.
“Бироқ АҚШ Венесуэла иқтисодиётининг асосий таянчи бўлган нефть даромадларини қисқартириш, танкерлар ҳаракатини чеклаш ва нефтьни мусодара қилишга уринаётган бир пайтда бу позиция синовдан ўтмоқда”, дейилади хабарда.
Трамп йиллар давомида Венесуэла ва Яқин Шарқ нефтьини қўлга киритиш ғоясини бир неча бор тилга олган. 2025-йилда эса унинг махсус вакилларидан бири яширин музокараларда Мадуродан АҚШ нефть компанияларига кенгроқ имконият беришни талаб қилган. Расмий баёнотларда бу сиёсат наркотиклар савдосига қарши кураш сифатида кўрсатилаётган бўлса-да, аслида Венесуэла нефтьи Мадурони ҳокимиятдан четлатишга қаратилган босим кампаниясининг марказига айланган.
