Қозоғистон суди Украинанинг 1,4 миллиард долларлик даъвоси бўйича Россиянинг “Газпром” компаниясидан маблағларни мажбурий ундиришга рухсат берди.
“Бу арбитраж қарорини алоҳида юрисдикцияда мажбурий ижро этиш имконини берувчи илк оммавий хорижий суд қароридир”, деди “Нафтогаз” бошқаруви раиси Сергей Корецкий.
У Украина компанияси Россиянинг газ монополиясидан ушбу суммани бошқа юрисдикцияларда ҳам ундириш бўйича ишларни давом эттиришини таъкидлади. “Нафтогаз” (Украина компанияси) ва “Газпром” ўртасидаги низо Россия газининг Украина орқали транзити бўйича 2019 йилдаги шартнома туфайли юзага келган. 2022 йилда уруш бошланганидан кейин Луганск вилоятидаги “Сохрановка” газ тақсимлаш станцияси орқали транзит тўхтатилди. Аммо етказиб бериш “Суджа” пункти орқали давом этди.
“Нафтогаз”нинг таъкидлашича, бунинг натижасида Россия монополияси шартнома бўйича хизматлар ҳақини тўлиқ тўлашни тўхтатди. 2022 йил сентябрь ойида Украина компанияси Швейцарияда арбитраж жараёнини бошлади. 2025 йил июнь ойида арбитраж “Газпром”ни “Нафтогаз”га 1,4 миллиард доллар қарз тўлашга, шунингдек, суд харажатларини қоплашга мажбур қилди.
Россия томони бу қарорга эътироз билдиришга уринди. Бироқ Швейцария Федерал суди уни 2026 йил март ойида ўз кучида қолдирди. Reuters ҳисоб-китобларига кўра, Украинадаги уруш бошланганидан бери “Газпром”нинг собиқ ҳамкорлари томонидан Россия компаниясига қарши илгари сурилган даъволарнинг умумий миқдори камида 19,5 миллиард еврони ташкил этади.
“Нафтогаз”дан ташқари Финляндиянинг Гасум, Франциянинг Engie, Италиянинг Eni, Словакиянинг ZSE Energia ва Австриянинг ОМВ компаниялари ҳам “Газпром”га қарши шартнома мажбуриятларини бузганлик учун даъво қўзғатган. Шунингдек, судга Германиянинг RWE ва Unipro, Чехиянинг Net4gas ва Innogy Energie, Нидерландиянинг Gasunie Transport Servises ва BBL Company V.О.F, Швейцариянинг DХТ Cоmmodite ва Грециянинг DЕPА компаниялари мурожаат қилган.
