AQSH prezidenti Donald Tramp 26-iyun kuni Amerika kompaniyalariga raqamli xizmatlar solig‘i joriy etadigan har qanday davlatga qarshi keskin chora ko‘rishini aytdi. U bunday mamlakatlardan keladigan barcha tovarlarga 100 foizlik boj qo‘yish bilan tahdid qildi. Bu bayonot Yevropa Ittifoqi (YI) davlatlari Tramp belgilagan muddatda AQSH tovarlari uchun bojlarni kamaytirganidan bir kun o‘tib yangradi va munosabatlarni yana keskinlashtirdi.
“Ko‘plab Yevropa davlatlari Amerika kompaniyalariga nisbatan Raqamli xizmatlar solig‘ini joriy etishni muhokama qilmoqda. Ayrim davlatlar buni amalga oshirishga juda yaqin turibdi”, deb yozdi Tramp o‘zining ijtimoiy tarmoqdagi sahifasida.
Prezident bu bayonoti orqali barchani ogohlantirdi. Unga ko‘ra, bunday soliqni joriy etgan har qanday davlatning AQSHga yuboradigan barcha tovarlariga zudlik bilan 100 foizlik boj qo‘yiladi. Trampning ta’kidlashicha, bu yangi bojlar AQSH bilan tuzilgan har qanday savdo bitimlaridan ustun bo‘ladi. Bu qoida shartnoma kuchga kirgan yoki imzolangan bo‘lishidan qat’iy nazar amal qiladi.
Bu cheklov AQSH va YI o‘rtasida 2025-yilda erishilgan kelishuvga ham ta’sir qiladi. Ushbu kelishuvga ko‘ra, Yevropa tovarlari uchun AQSH bojlari 15 foizdan oshmasligi kerak edi. Buning evaziga Yevropa davlatlari Qo‘shma Shtatlar sanoat tovarlari uchun bojlarni nolga tushirishi lozim edi.
Iyul oyidagi muddat va Makron pozitsiyasi
Yevropa Ittifoqida qonun qabul qilish jarayoni uzoq davom etdi. Shu sababli Tramp Yevropadan keladigan mahsulotlarga, jumladan, avtomobillarga qaytadan 25 foizlik boj joriy etish bilan tahdid qilgandi. Shundan so‘ng Yevropa qonunchilari o‘zgarishlarni Tramp belgilagan muddatgacha, ya’ni 4-iyulga qadar ulgurib qabul qilishga majbur bo‘ldi.
Fransiya prezidenti Emmanuel Makron iyun oyida o‘tgan G7 sammitida Tramp bilan uchrashishdan oldin o‘z pozitsiyasini bildirdi. U Fransiyaning bosimlarga taslim bo‘lmasligini va AQSH texnologik gigantlariga qo‘yilgan raqamli soliqni bekor qilmasligini aytdi. Ushbu soliq onlayn savdo maydonchalari va reklamalarni o‘z ichiga oladi.
Tramp Fransiyadagi sammitga jo‘nab ketishdan oldin ham Parijni ogohlantirgandi. Agar Fransiya Amerika kompaniyalariga nisbatan raqamli soliqni bekor qilmasa, AQSH fransuz vinolariga 100 foizlik boj qo‘yishdan boshqa chorasi qolmasligini aytgan.
Fransiya 2019-yildan buyon raqamli xizmatlardan olingan daromadga 3 foizlik soliq qo‘llab keladi. Bu soliq Fransiyadagi daromadi 25 million yevrodan va butun dunyodagi daromadi 750 million yevrodan (854,02 million dollar) ko‘p bo‘lgan kompaniyalarga tegishlidir. 2025-yilda fransuz qonunchilari bu soliqni ikki baravar oshirib, 6 foizga yetkazishni taklif qilgan.
AQSH Savdo vakili idorasi ham uzoq vaqtdan beri Fransiya, Buyuk Britaniya, Avstriya, Ispaniya va boshqa Yevropa davlatlariga javob bojlari bilan tahdid qilib keladi. Amerika tomonining fikricha, bunday soliqlar bu sohada dunyoda yetakchi bo‘lgan AQSH kompaniyalarini kamsitish hisoblanadi.
