АҚШ вице-президенти Жей Ди Венс Исроил ҳукумати аъзолари Қўшма Штатлар ва Эрон ўртасидаги урушни якунлашга қаратилган келишувга қарши чиқиш учун Америка жамоатчилик фикрига таъсир ўтказишга уринганини айтди. Бу ҳақда у 25 июль куни эълон қилинган Жо Роганнинг подкастида маълум қилди.
Келажакда президентликка потенциал номзод сифатида кўрилаётган Венснинг бу баёноти икки давлат ўртасидаги келишмовчилик кучайиб бораётганидан далолат бермоқда. Вице-президент июнь ойида Эрон билан урушни якунлаш бўйича имзоланган келишувни ҳимоя қилди. АҚШ ва Исроилдаги танқидчилар эса ушбу келишувни қаттиқ қоралаган.
Уларнинг фикрича, ҳужжат Эроннинг ракета дастурини жиловлай олмайди ва ядровий иншоотларни йўқ қилиш учун аниқ режа тақдим этмайди. Шунингдек, у Исроилнинг Ливандаги “Ҳизбуллоҳ” жангариларига қарши уруш олиб бориш имкониятларини чеклаб қўяди.
“Исроил ҳукумати таркибида бизни ушбу сиёсатдан қайтаришга уринаётган одамлар борлигини аниқ биламан. Чунки улар ҳарбий ҳаракатларни давом эттиришни истайди”, деди Венс.
У Исроил ҳукуматининг айрим аъзолари билан яхши муносабатда эканини, бироқ тизим ичида урушни чексиз давом эттириш учун Америка жамоатчилик фикрини манипуляция қилаётган шахслар борлигини қўшимча қилди. Венснинг сўзларига кўра, кўплаб давлатлар, жумладан иттифоқчилар ҳам, рақиблар ҳам АҚШ сиёсатига таъсир ўтказишга ҳаракат қилади.
“Исроил ёки Россиянинг бунга уринаётгани мени хавотирга солмайди. Бу шунчаки 2026 йилда сиёсий етакчи бўлишнинг одатий кўринишидир”, деди у.
Бироқ вице-президентни бу каби таъсир кампаниялари Американинг сиёсий қарорларига таъсир қила бошлагани ташвишга солишини билдирди. Июнь ойида Венс Исроилга бериладиган миллиардлаб долларлик АҚШ ҳарбий ёрдамини эслатиб, Эрон келишуви бўйича Исроил танқидчиларига кескин жавоб қайтарган эди. Ўшанда у Дональд Трамп Исроилнинг ягона иттифоқчиси эканини айтган.
Исроилнинг исми ошкор этилмаган юқори лавозимли мулозимлари эса келишув шартлари Тель Авив учун ёмон эканини таъкидламоқда. Уларнинг сўзларига кўра, бу фикр бутун Исроил раҳбарияти томонидан қўллаб-қувватланади, чунки келишувда Эроннинг ядровий ва баллистик ракета дастурлари бўйича хавотирлар ҳисобга олинмаган.
Исроил таъсири бўлмаганида ҳам, АҚШ Эронга қарши ҳозирги урушга киришган бўлармиди, деган саволга Венс “Ҳа, шундай деб ўйлайман”, дея жавоб берди.
“Ўйлайманки, президент Исроилнинг ҳар қандай таъсиридан қатъий назар, Эрон ядро қуролига эга бўлмаслиги кераклигига қатъий ишонади ва мен бу фикрга қўшиламан”, деди вице-президент.
Айни пайтда Трамп Эрон оролларига қўшин юборишни муҳокама қилаётгани хабар қилинди. Эҳтимолий нишонлар орасида Харг ороли ҳам бор. Бу ерда Эрон нефть ва нефть маҳсулотлари экспортининг 90 фоизини таъминлайдиган терминал жойлашган.
