Эрон қўллаб-қувватлайдиган “Ҳизбуллоҳ” гуруҳи 4 июнь куни Ливан ва Исроил ўртасидаги ўт очишни тўхтатиш сулҳини рад этди. Тель Авив эса бунга жавобан Ливандан ўз қўшинларини олиб чиқмаслигини таъкидлади. Бу ҳақда Reuters хабар берди.
Бу ҳолат АҚШ президенти Дональд Трампнинг ҳаракатларига халақит бермоқда. У Ливандаги урушни тўхтатишни ва Теҳрон билан тинчлик ўрнатишни хоҳлаётган эди.
Томонлар позицияси ва Трамп муносабати
Эрон Вашингтон билан ҳар қандай тинчлик келишуви учун Ливанда ўт очишни тўхтатишни шарт қилиб қўйган. Шунингдек, Теҳрон агар Исроил ҳужумларни давом эттирса, жараёнга тўғридан тўғри аралашиши мумкинлигини эслатганди.
Бироқ “Ҳизбуллоҳ” раҳбари Наим Қосим АҚШ воситачилигида Исроил ва Ливан ҳукумати ўртасида тузилган келишувни рад этди. Гуруҳ бу музокараларда иштирок этмаган. Ҳозирча Исроил ёки Ливан бу баёнотга расмий муносабат билдирмади.
Вашингтонда эса Трамп журналистларга Ливан масаласида силжиш борлигига ишонишини айтди.
“Бу мамлакат тинчликка лойиқ. Хабарингиз бор, бунга эришиш жараёни жуда узоқ давом этмоқда”, деди АҚШ президенти.
Исроил Ливан жанубига зарбалар беришда давом этмоқда. Исроил мудофаа вазири Исроил Кац мамлакат қўшинлари ортга чекинмаслигини ва операцияларни тўхтатмаслигини маълум қилди. Исроил март ойида Эрон билан урушга параллел равишда Ливанга бостириб кирган эди. Бу “Ҳизбуллоҳ”нинг Исроилга қарата ракеталар учирганига жавоб эди.
1982-йилда “Ҳизбуллоҳ”ни ташкил қилган Эрон Ислом инқилоби қўриқчилари корпусининг “Қудс” кучлари қўмондони баёнот берди. Унга кўра, Исроил камида уруш бошланишидан олдинги позицияларига қайтиши шарт.
Трамп 3 июнь куни АҚШ ташаббуси билан эришилган сулҳлар урушни бутунлай тўхтатмаганини, балки отишмаларни бирмунча камайтирганини айтди. Шу билан бирга, айнан ўша куни Форс кўрфазида Эрон ва АҚШ кучлари ўртасида шиддатли тўқнашувлар юз берди.
Одатда жаҳон нефть ва суюлтирилган табиий газининг бешдан бир қисми ўтадиган Ҳормуз бўғози уруш бошланган уч ойдан бери ёпиқ қолмоқда. Эроннинг нефть экспорти уруш сабаб охирги олти йилдаги энг паст даражага тушиб кетди.
Трамп март ойи охиридан бери келишув яқинлигини айтаётган бўлса-да, дипломатик силжиш белгилари кам. 4 июнь куни Эрон олий раҳнамоси Можтаба Хоманаий Эрон “душманлари” жанг майдонида мағлуб бўлганини ва энди ички бўлиниш ҳосил қилмоқчи эканини айтди.
Тир шаҳрига зарбалар
Исроил-“Ҳизбуллоҳ” урушида ўт очишни тўхтатиш режаси бўлишига қарамай, 5 июнга ўтар кечаси Ливан жанубидаги Тир шаҳрига зарбалар берилди. Ливан фуқаро мудофааси хизматининг AFP агентлигига маълум қилишича, ҳужумлар оқибатида етти киши ҳалок бўлган.
Биринчи зарба Жабал Амел шифохонаси яқинига берилган. Унда тўрт киши ўлган, етти киши яраланган. Бинога енгил шикаст етган. Иккинчи зарба шаҳарнинг бошқа қисмида содир бўлган. Унда уч киши ҳалок бўлган ва беш киши жароҳатланган. Яраланганлар орасида икки нафар бола бор.
