“Тил курсига боришга оилавий шароитимиз бўлмаган” — беш тилни биладиган бухоролик Шаҳина Қаюмова ҳикояси

Тил ўрганиш осон эмас. Бироқ Ўзбекистонда 2-3 тилда бемалол сўзлашадиган ёшлар топилади. Қаҳрамонимиз Шаҳина Қаюмова ҳам беш тилда эркин гаплаша олади. У “Дарё” мухбири Наргиза Муродова билан бўлган суҳбатда ота-онаси Россияда ишлаб топган пулига уни тил курсларига юборгани, аммо айрим устозлар у билан шуғулланишни истамаган пайтлар бўлгани ҳақида сўзлаб берди.

“Тил курсига бувим олиб борган”

— Оддий оилада туғилганман, ота-онам  ишчи бўлишган. Биринчи синфни тугатганимдан сўнг ота-онам оилавий шароитимизни яхшилаш учун Россияга ишлашга кетишган. Биз Бухорода яшардик, ота-онам кетгач, укам билан Навоийдаги бувимнинг уйига кўчиб ўтишимизга тўғри келган. Етти йил давомида ўша ерда яшаб, Қизилтепа туманидаги мактабда ўқиганмиз.

Бувим “Сизлар ота-онангиздек қийналмаслик учун яхши ўқишингиз керак”, деб таъкидларди. Учинчи синфда қўлимдан етаклаб, инглиз тили курсига олиб борган. Қишлоқ жойидаги тил курси жуда оддий хонадонда 5-6 болага ўтиларди. Таътил тугагандан кейин ҳам инглиз тилини ўрганишни давом эттирдим. Аммо доим ўзимдан кўнглим тўлмасди. Чунки сўзларнинг таржимасини билсам-да, оғзаки нутққа қийналардим. Шундан кейин шаҳардан ўзимга устоз топишга қарор қилганман. Кўнглимдагидек устоз топганман, аммо ойлик курс суммаси жуда қиммат эди. Ойлик тўлов 100 АҚШ доллари бўлгани учун бир ой учун ота-онамни аранг кўндирганман. Устоз тавсия қилган китоблар ва методлар орқали кейин икки йил давомида тилни мустақил ўрганганман.

“Инглиз тилини билсам-да, сўзлашувда қийналардим”

— 7-синфда инглиз тилидан ўтказилган олимпиаданинг туман босқичида ғолиб бўлганман. Туман босқичида юқори балл олганим учун барча устозлар вилоятда ҳам ғолиб бўлишимга ишонишарди. Биринчи босқичда бир оз нохолислик бўлди ва иккинчи босқичда менинг имкониятларим фақатгина икки ёки учинчи ўринни эгаллашимга сабаб бўларди. Шу боис бор имкониятимни ишга солиб, умуман хато қилмасликка ҳаракат қилганман. Тестни бехато ишлаб, ғолиб бўлганман. Республика босқичида иштирок этганман, аммо сўзлашувда камчиликларим борлигини сезганман. Ўшанда онам қўнғироқ қилиб, “Секин-аста ҳаммасига эришасан, шу зайилда ўқишни давом эттир”, деб мотивация берган.

“Билимингиз бу ерда ўқишга етмайди, дейишган”

— Онам мени ўқитиш учун Ўзбекистонга келган ва биз  Бухорога кўчиб ўтганмиз. Бухоронинг энг бой болалари ўқийдиган мактабга ўқишга беришган, у ерда математика ва инглиз тилини чуқурлаштирилган тарзда ўтишарди. Аммо барибир қўшимча дарсларга боришни истаганман ва Бухородаги икки машҳур устознинг олдига борганман. Улар имтиҳон олиб, “Қийналиб қоласиз, билимингиз бу ерда ўқишга етмайди”, дейишган. Ҳафсалам пир бўлиб, тушкунликка тушганимни кўрган онам шаҳарга тушиб, мен учун тил курсини излаган. Онам топган, аммо курс пулини бериш учун яна Россияга ишлагани кетишига тўғри келган. Бор имкониятларимни ишга солиб, ўқишга ҳаракат қилганман. Мактаб дарсларидан кейин IELTSʼга мустақил тайёрланардим. Чунки устозим “Агар IELTSʼдан 8 балл олсанг, Хитой университетларида грант асосида ўқишинг мумкин”, деганди. Бир йилдан кейин IELTSʼдан 8,5 балл олганман. У пайтдаги қувончимни сўз билан таърифлаб беролмайман.

2019 йил мактабни тугатмаган бўлсам ҳам, ўзим ўқиган тил курсига ишга олишди. Мактабдаги дарслардан кейин ўқувчиларга дарс ҳам берардим.

“Қишлоқда яшаб Америка грантини ютиб олганман”

— Бир куни Американинг Ўзбекистондаги элчихонаси танлов уюштираётгани ҳақида хабар келган. Танловда қатнашиш учун иншо ёзиш керак, дейишган. Ҳужжатларни қабул қилиш якунланишидан уч кун олдин хабар топганим учун шошиб қолганман. Ҳамма ишимни бир четга суриб, иншо ёзишни бошлаганман. Аммо ёзганларимдан кўнглим тўлмаган. Устозимга ҳам иншоларим маъқул бўлмаган. Ўзимдан кўнглим тўлмай ухлаганман.

Иншолар эртаси куни кундузги 12:00 гача қабул қилинарди. Ярим кечаси келинойимнинг чақалоғи йиғлаган, шовқиндан уйғониб кетганман. Уйқум ўчиб кетгани учун иншо ёзганман, балки одамларга мўжизадек туюлиши мумкин, аммо ўша иншойим сабаб танловда ғолиб бўлганман ва Америка элчихонасига таклиф этишган. Бувим билан Тошкентга келганмиз ва суҳбатдан ўтганман. У ердаги тенгдошларим эркин суҳбатлашишар, бир-бирлари билан ҳазиллашишарди. Аммо қўрқув ва ҳаяжонда эдим. Ўшанда янада ўз устимда ишлаб, мулоқот даражамни оширишим кераклигини тушундим. “Бўлди, танловнинг иккинчи босқичидан ўтолмадим”, деб турганимда электрон почтамга қувончли хабар келган.

Америка элчихонаси мени АҚШга таклиф этган. Бу ҳаётимдаги энг қувончли хабар эди. Ўша йили мактабни тамомладим, университетга кирдим ва ҳозирда кўплаб ёшларга инглиз тилини ўргатаман. Дунёда иложсиз нарсанинг ўзи йўқ, инсон ҳаракат қилса, барча мақсадларига эришади. Қизилтепада инглиз тилини ўрганган қиз IELTS имтиҳонидан 8,5 балл олиши, АҚШга боришини ва кўплаб иқтидорли тенгдошларига инглиз тилидан дарс бериши мумкинлигини хаёлимга ҳам келтирмагандим. Мен уддалай олдим, илм орқали жуда кўп ютуқларга эришдим, дейди Шаҳина Қаюмова.

Суҳбатни тўлиқ ҳолда YouTubeʼдаги “Дарё медиа” каналида кўришингиз мумкин.