2025 йилда Туркияда “Тонг” номли наркотикларга қарши операция бошланди. У тақиқланган моддаларни истеъмол қилиш, тарқатиш ёки тарғиб қилиш билан боғлиқ шахсларни аниқлашга қаратилган. Полиция жандармерия билан бирга фоҳишабозликка алоқадор гумондорларни ҳам қўлга олмоқда.
Ҳозиргача 250 дан ортиқ киши ҳибсга олинган. Истанбул бош прокурори маълумотига кўра, уларнинг 77 фоизида тақиқланган моддалар аниқланган. Гумондорлар орасида Бурак Дениз, Бирже Акалай, Ҳафсанур Санжактутан, Иброҳим Челиккол, Кубилай Ака ва Беррак Тузунатаж каби машҳурлар ҳам бор. Бу ҳолат уларнинг мухлисларини жиддий хавотирга солмоқда.
2024 йилда Туркияда тақиқланган моддаларни истеъмол қилганларга нисбатан жазо кучайтирилди. Илгари асосан мажбурий даволаниш ва мунтазам допинг-тестлар билан чекланилган бўлса, энди айбдорлар катта жарима ва қамоқ жазоси билан ҳам жазоланиши мумкин.
Шу билан бирга, жиноят ишини 5 йилгача кечиктириш амалиёти жорий этилган. Бу даврда гумондорлар прокурор назорати остида мунтазам тест топширади. Агар натижалар яна мусбат чиқса, уларга нисбатан қўшимча чоралар қўлланади.
Допинг-тестларнинг ижобий натижалари актёрларнинг обрўси ва фаолиятига жиддий таъсир кўрсатмоқда. Масалан, Исмаил Ҳажиўғлу ва Догукан Гунгор машҳур сериаллардаги ролларидан айрилди. Гарчи Гунгор тезда янги лойиҳа топган бўлса-да, суратга олиш ишлари кечикиши мумкинлиги айтилмоқда. “Доктор: Бошқа ҳаётда” сериали эса муддатидан олдин якунланди.
Расмий сабаблар рейтинг ва даромад билан изоҳланса-да, мухлислар буни Иброҳим Челиккол билан боғламоқда. “Ҳасад” сериали ҳам эфирга узатилмади — расмий сабаб реклама камлиги, бироқ миш-мишларга кўра бу Ҳафсанур Санжактутан билан боғлиқ. Актрисалар орасида у ва Бирже Акалай тест натижаларига очиқчасига эътироз билдирган.
Турк актёрларига жиноий жазодан ташқари, моддий жазо ҳам хавф солмоқда: ишларда рад жавобини олиш, суратга олиш учун янги таклифлар бўлмаслиги мумкин. Шунингдек, кўплаб брендлар ўз обрўсини ўйлаб, амалдаги шартномаларни бекор қилиши мумкин. Масалан, Жанубий Кореяда бундай амалиёт жуда кенг тарқалган. Бироқ сериал юлдузларига ҳеч нарса қилмаслиги ҳам мумкин.
Масалан, 2018 йилда актёр Аднан Коч ҳибсга олинган. У тақиқланган моддаларни сотиш ва сақлаш, шунингдек, ҳибсга олиш чоғида қаршилик кўрсатганликда айбланган. Суд унга 16 йиллик қамоқ жазосини тайинлаган. Бироқ Аднан янги фильмлар ва сериалларда суратга тушишни давом эттираверган.
2013 йилда Чағатай Улусой, 2015 йилда эса Мурат Йилдирим тақиқланган моддалар билан боғлиқ ҳолатларда қўлга тушган. Ҳар иккиси ҳам 10 ойлик шартли қамоқ ва катта жаримага тортилган, бироқ бу уларнинг муваффақиятли карьерасига жиддий тўсқинлик қилмаган.
Шу боис бундай ҳолатга тушган актёрлар бир неча йил давомида мунтазам тест топширади. Агар тергов уларнинг моддаларни тарқатиш ёки тарғиб қилишга алоқадорлигини аниқласа, қамоқ жазоси тайинланиши мумкин. Бироқ жазо тури ва муддати тўпланган далиллар ҳамда суд қарорига қараб белгиланади.
Сўнгги йилларда Туркияда гиёҳвандлик ҳолатлари ошиб, “Тонг” операцияси кенгайгани фонида тергов якунида айбдорлар жазога тортилиши кутилмоқда. Тақиқланган моддалар билан боғлиқ актёрларнинг тақдири энди адлия органлари қўлида бўлиб, уларнинг келажаги тергов билан ҳамкорлиги ва қайта тест натижаларига боғлиқ.
Ҳозирча ҳеч бир актёр қамоқ жазосига ҳукм қилинмаган ва кўпчилик фаолиятини давом эттирмоқда. Шу боис мухлислар уларнинг енгилроқ жазо билан қутулишига умид қилмоқда. Умуман, икки эҳтимол бор: ё жазога тортилиб обрў ва ишидан айрилади, ё хатодан сабоқ олиб, Мурат Йилдирим ва Чағатай Улусой каби фаолиятини давом эттиради. Якуний қарорни эса суд белгилайди.
.jpg)

Изоҳлар
Изоҳ қолдириш учун, аввал